İmalat Sanayinde Parasal Sıkılaşma Döneminin Bilanço Etkileri
TÜİK ve TCMB verilerine göre 2023-2025 yıllarındaki parasal sıkılaşma, imalat sanayinin cirosunu artırsa da kâr marjlarını daralttı ve borç yükünü artırdı.
Türkiye İstatistik Kurumu ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası iş birliğiyle hazırlanan Sektör Bilançoları sonuçları, 2023-2025 yıllarını kapsayan parasal sıkılaşma sürecinde imalat sanayi bilançolarında yaşanan bozulmayı gözler önüne serdi.
Ciro ve İhracatta Nominal Artış
İmalat sanayi şirketlerinin net satışları 2023 yılındaki 15 trilyon 50 milyar TL seviyesinden, 2024'te 22 trilyon 293 milyar TL'ye ve 2025'te 28 trilyon 401 milyar TL'ye yükseldi. Sektörün net satışları 3 yılda nominal olarak yüzde 88,7 büyüme kaydetti.
Yüksek Finansman Giderleri ve Faaliyet Kârı
İmalat sektörünün finansman giderleri 2023'te 785,5 milyar TL iken, 2025 yılında 1 trilyon 550,3 milyar TL'ye ulaştı. Sıkılaşma döneminde sanayici ana faaliyetinden kazandığı her 100 TL kârın yaklaşık 70 TL'sini finansman masraflarına ödedi.
Kambiyo Zararları ve Kur Baskısı
Uygulanan kura müdahale ve döviz likiditesi adımları neticesinde, sektörün net kambiyo zararı 2025 yılında 251,5 milyar TL'ye ulaştı. 3 yıllık birikimli net kur zararı ise 277 milyar TL seviyesinde gerçekleşti.
Net Kâr Marjındaki Daralma
Sektörün dönem net kârı 2023'teki 1 trilyon 119 milyar TL seviyesinden 2024'te 561,9 milyar TL'ye geriledi. Sanayicinin net kâr marjı da 2023'teki yüzde 7,44 seviyesinden ilerleyen yıllarda gerileme kaydetti.
Borçlanma ve Özkaynak Dengesi
İmalat sanayinin toplam borçları 2023-2025 döneminde yüzde 99,9 artışla 8,82 trilyon TL'den 17,62 trilyon TL'ye çıktı. Sektörün toplam borcunun aktif büyüklüğe oranı ise yüzde 53,3'e yükseldi.
Yatırım ve Ar-Ge Harcamalarındaki Yavaşlama
Yüksek borçlanma maliyetleri imalat sanayinin geleceğe yönelik yatırımlarını gölgede bıraktı. Sektörün Ar-Ge harcamaları 2025 yılında 103,2 milyar TL seviyesinde kaldı ve yatırım kararları yavaşladı.
Şüpheli Alacaklardaki Artış
İmalat sektörünün şüpheli ticari alacaklar kalemi parasal sıkılaşma sürecinde yükseliş kaydetti. 2023 yılında 44,5 milyar TL olan şüpheli alacak tutarı, 2025 yılında 82,7 milyar TL'ye çıktı.