2026 Lancet Countdown Raporu: İklim değişikliği sağlık tehdidini artırıyor

Paris Anlaşması'nın yürürlüğe girmesinden bu yana geçen on yılın ardından yayımlanan 2026 Lancet Countdown Raporu, iklimle bağlantılı sağlık zararlarının küresel müdahale çabalarından daha hızlı büyüdüğünü ortaya koydu. University College London liderliğinde ve Dünya Sağlık Örgütü ortaklığıyla hazırlanan rapora göre, Paris Anlaşması'nı izleyen yıllarda yıllık ortalama ısıya bağlı ölümler bir önceki on yıla kıyasla yaklaşık yüzde 36 oranında arttı.

University College London öncülüğünde, uluslararası kurumlar ve Dünya Sağlık Örgütü iş birliğiyle hazırlanan 2026 Lancet Countdown Raporu, iklim değişikliği ile insan sağlığı arasındaki bağı 54 gösterge üzerinden inceliyor. Yalnızca 2023 yılında aşırı sıcakların küresel ölçekte rekor düzeyde 710 bin ölümle ilişkilendirildiği, bu yükün yüzde 70'inden fazlasının insan kaynaklı iklim değişikliğinden kaynaklandığı raporda yer alıyor. Ayrıca kötüleşen kuraklık koşulları, hidrolojik aşırılıklara maruz kalma oranındaki artış ve sıcaklıkla bağlantılı ekonomik kayıplar vurgulanıyor.

Raporda olumlu bazı gelişmelere de yer verildi; 2025 yılında küresel temiz enerji yatırımları rekor kırarak 2,1 trilyon dolara ulaştı. Fosil yakıt kaynaklı hava kirliliğini azaltan birçok ülkenin her yıl binlerce insanı erken ölümden koruduğu tahmin edilirken, ulusal sağlığa uyum planları ve erken uyarı sistemleri gibi iklime dayanıklı sağlık sistemlerindeki ilerlemeler de kaydedildi. Dünya Sağlık Örgütü İklim Değişikliği, Hava Kalitesi ve Enerji ve Sağlık Birimi Başkanı Dr. Diarmid Campbell-Lendrum, iklim değişikliğinin dünyanın her bölgesinde sağlığa zarar verdiğini belirterek sağlığın iklim politikalarının merkezine alınmasını istedi. Raporun yazarları, iklim değişikliğinin resmen küresel bir sağlık acil durumu olarak tanınması çağrısında bulundu.