Bahamalar'daki Adalara Bırakılan Kertenkelelerde Evrim Süreci Gözlemlendi

Serdar HocamYazar & Editör

Biyolog Jason Kolbe ve ekibi, kasırga sonucu kertenkelelerin yok olduğu adalara bıraktıkları çiftler üzerinden evrimsel değişimi inceledi.

◉ 0 okunma
Yedi adaya birer çift bırakmışlardı: Dört yıl sonra gözlerine inanamadılar

Bahamalar'da bir kasırga nedeniyle kertenkele popülasyonları yok olan yedi küçük adaya 2005 yılında birer çift kahverengi anole kertenkelesi bırakıldı. Bilim insanları, dört yıl boyunca bu canlıların evrimsel sürecini ve çevresel koşullara uyum sağlama yeteneklerini yakından takip etti.

Kasırga Sonrası Adalarda Başlayan Kontrollü Deney

2004 yılında Bahamalar'ın bir bölümünü vuran şiddetli kasırga, bölgedeki birkaç küçük adada bulunan kertenkele popülasyonlarını tamamen yok etti. Bu durum üzerine biyolog Jason Kolbe liderliğindeki uzman ekibi, adaların kendiliğinden yeniden kolonize olmasını beklemek yerine süreci kontrollü bir bilimsel deneye dönüştürmeye karar verdi.

Kurucu Çiftler ve Rastgele Genetik Özellikler

Araştırmacılar, 2005 yılında Büyük Abaco yakınlarındaki büyük bir adadan yakaladıkları kahverengi anol kertenkelelerinden bir erkek ve bir dişiyi, popülasyonların yok olduğu yedi küçük adanın her birine bıraktı. Tüm kolonilerin aynı kaynak popülasyondan seçilen tek birer çiftle başlaması, genetik çeşitliliğin ve rastlantısal özelliklerin incelenmesine olanak sağladı.

Hızlı Üreme Döngüsü Sayesinde Kısa Sürede Takip

Bilimsel adı Anolis sagrei olan kahverengi anoleler, cinsel olgunluğa birkaç ay gibi kısa bir sürede ulaşıyor ve yılda birden fazla yumurta bırakabiliyor. Bu biyolojik özellikler sayesinde ekip, evrimsel değişimleri gözlemlemek için onlarca yıl beklemek zorunda kalmadan, dört yıllık çalışma süresinde birden fazla nesli ard arda takip edebildi.

Dört Yıllık Sürecin Sonunda Doğal Seçilim Bulguları

İlk yıl rastlantının etkisiyle bazı adalardaki kertenkelelerin arka bacakları daha uzun, bazılarında ise daha kısa ölçüldü. Ancak dört yılın sonunda, küçük adaların ince bitki örtüsüne uyum sağlayan kertenkelelerin genel olarak daha kısa arka uzuvlara sahip olmaya başladığı ve kurucu etkisinin izlerinin de korunduğu net bir şekilde görüldü.